Аса қажетті медициналық қызметтерді қаржыландыруды ұлғайту арқылы олардың қолжетімділігін арттыруды көздейміз — А. Жұмағұлов МӘМС туралы

Жұма, 15 Қараша 2019, 13:09:19

2020 жылдың 1 қаңтарынан бастап елімізде міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі іске қосылады. Бұл жүйенің артықшылықтары мен тиімділіктері қандай екені туралы PrimeMinister.kz-ке берген сұхбатында «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры» КЕАҚ басқарма төрағасы Айбатыр Жұмағұлов айтып берді.

Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесінің тиімділігі қандай? Жаңа жүйе қолданысқа енгеннен кейін медициналық қызмет саласында сақтандыру полисін алғандар үшін қандай өзгерістер болады қалады?

— 2025 жылға дейін медицина саласын қаржыландыруды жалпы ішкі өнімнің 5%-ына дейін жеткізу міндеті қойылды. Бүгінгі күні тұрғындар үшін кейбір медициналық қызметтер қолжетімді емес. Сол себепті 2020 жылдан бастап міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесінің арқасында денсаулық сақтау жүйесіне шамамен 500 млрд теңгеден астам қосымша қаражат құйылады. Салыстырмалы түрде айтсақ, биыл кепілдендірілген тегін медициналық көмек шеңберінде 1 трлн теңгеге жуық қаржы бөлінген болса, енді соған қосымша тағы 500 млрд теңге бөлінеді, яғни, бөлінетін қаржы мөлшері 1,5 есе өседі. Тағы айта кететін бір мәселе, 2020 жылы кепілдендірілген тегін медициналық көмек көлемі шамамен 1 трлн теңге көлемінде, сол деңгейде қалады. Бюджетте бүгінгі күнде келесі жылға 988 млрд теңге қаражат қарастырылған. Сондықтан, тегін медициналық көмек көлемі сол күйінде қалады, кез келген азамат бұл көмекті қажет кезінде пайдалана алады. Міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне келетін болсақ, қаражат тапшылығына байланысты бұрын қымбат медициналық диагностикалық қызметтер, әсіресе, компьютерлік томография, МРТ, басқа да қызметтер халық үшін қолжетімді болмады немесе көптеген кезектерді күту қажет болды. Әсіресе, жоспарлы түрде жасалатын операциялар кезегін кейбір уақытта 2-3 айдан аса уақыт күту керек болатын. Енді біздің мақсатымыз ‒ аса қажет медициналық қызметтердің көлемін қаржыландыруды арттыру арқылы олардың қолжетімді болуын қамтамасыз ету. Айналып келгенде, тұрғындарға медициналық қызметтің қолжетімділігін және сапасын арттыру. Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесінің негізгі мақсаты осы.

— Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру пакетіне қандай қызметтер кіреді?

— Айта берсек, олар ‒ көп, бірақ негізгілерін атап өтейін. Олардың қатарында диагностикалық қызметтер, әсіресе, қымбат диагностикалық қызметтер, компьютерлік томография, МРТ, басқа да анализдер бар. Мысалы, онкологиялық ауруларға байланысты (қымбат бөлігіне ғана) диагностика жасау, одан бөлек, жоспарлы түрде жасалатын операциялар, мысалы, ортопедияда буындардың имплантаттарын өзгерту арқылы ота жасау бар. Оларға да қаржы бөлінетін болады. Сонымен қатар дәрі-дәрмектермен қамтамасыз ету қамтылады. Қысқаша айтқанда, негізгі медициналық сақтандыру жүйесіндегі медициналық қызметтерді осындай топтарға біріктіруге болады.

— Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандырудың жарна мөлшері қандай? Ол барлық азаматтар үшін бірдей бола ма?

— Жарна мөлшеріне келетін болсақ, міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесінде (бұл тұста «әлеуметтік» деген сөзге көңіл бөлулеріңізді сұраймын, себебі, басқа елдердегі сақтандыру жүйесіне қарағанда, Қазақстандағы медициналық сақтандыру жүйесі «әлеуметтік» деп сараланады) азаматтардың шамамен 58-60%-ын мемлекет тарапынан сақтандырумен қамтитын боламыз. Олар ‒ 15 санаттағы азаматтар, оның ішіндегі ең көп бөлігі, әрине, балалар, студенттер, зейнеткерлер, мүгедектер, осы санаттағы азаматтарға сақтандыру жарнасы мемлекет тарапынан төленеді. Ең негізгі санаттағы азаматтар ‒ жұмыс істейтін азаматтардың жарнасы жұмыс берушінің тарапынан төленеді. Бүгінгі күні жарна мөлшері еңбекақыдан 1,5% құрайды, оны жұмыс беруші төлейді. Келесі жылдан бастап ол жарна жұмыс беруші тарапынан 2%, ал жалдамалы жұмыскердің тарапынан 1% көлемінде төленетін болады. 

— Ауылдық жерлерде медициналық қызметтердің көптеген түрлерінің қолжетімсіз екені жасырын емес. Жаңа жүйе енгізілгеннен кейін ауылдарда медициналық қызметтерді алу сапасына кім жауап береді?

— Жалпы, медициналық қызметтердің қолжетімсіздігі бірінші кезекте қаржылдандырудың шектелуіне байланысты. Қаржыландыру көбейсе барлық медициналық ұйымдарда инфрақұрылымдық жағынан, әсіресе, қымбат медициналық қызметтер бойынша өзгерістер болады деп күтіліп отыр. Одан бөлек, «мамандық аясында» дейміз ғой, лор, окулист сияқты дәрігерлердің консультациясын біз бөлек статья ретінде шығарып, оны міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі арқылы қаржыландырмақ ойымыз бар. Бұл ауылдағы медицинаға қосымша қаражат алып келеді. Демек, қаржыландыру артқан кезде әрбір азаматқа қызмет көрсету көлемі мен сапасы да артады деп ойлаймыз. Ауылдық жерлерде тұратын азаматтар тек сол жердегі аудандық ауруханамен ғана шектеліп қоймай, егер қандай да бір күрделі дәрігерлік ем-шара керек болатын болса, облыс деңгейіне немесе республикалық деңгейге шығып, сол қызметті алуға мүмкіндігі бар. Бұл жағынан ешқандай шектеу жоқ.

— Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі аясында қанша адамды қамту жоспарлануда? Қазір қанша адам есепке алынды?

— Бізде күн сайын есеп жүргізіліп отырады. Біздің есебіміз бойынша, тұрғындардың 95%-ына дейін сақтандырумен қамтылады деген жоспарымыз бар. Әрине, бұл ауқымды жұмыстар жүргізуді талап етеді. Соның ішінде, жұмыскердің тарапынан немесе жұмыс берушінің тарапынан МӘМС жарнасы кейбір кездері төленбей қалатындай жағдайлар болса, төлену жиілігін нақтылап қарап отыру сияқты жұмыстарды бүгінгі күнде біз Мемлекеттік кірістер комитетімен бірлесіп пысықтап жатырмыз. Бұл, әрине, үлкен жұмыс. Жалпы, жұмыстардың барлығы ретке қойылған соң, міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесімен қамтылатындар саны біздің есебіміз бойынша 95%-дан асуы тиіс. 

— Осыдан бірнеше ай бұрын Қарағанды облысы тәжірибе жүзінде міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесіне өтті. Пилоттық режимдегі бұл жоба нені көрсетті? МӘМС жүйесінің қандай кемшін тұстары анықталды және олар жойылды ма?

— Өз басым, бұл пилоттық жобаны осы Қарағанды өңірінде жүзеге асырғанымыз дұрыс болды деп ойлаймын. Себебі, Қарағанды өңірінің дайындық деңгейі жоғары болды облыс әкімшілігінің тарапынан қолдау көрсетілуінің арқасында пилоттық жүйе өз нәтижесін беріп отыр. Бұл жерде негізгі мәселе ‒сақтандыру есебі туралы. Себебі, келесі жылдан бастап бізге көрсетілетін қызметтер екіге бөлінетін болады. Біріншісі ‒ кепілдендірілген тегін медициналық көмек, екіншісі ‒ сақтандыру жүйесі арқылы көрсетілетін медициналық көмек. Бөлек есебі және медициналық ұйымдармен есеп айырысу, медициналық қызметкерлердің дайындығы жағынан үлкен жұмыстар жасалды. Менің бағалауым бойынша, пилоттық жоба өзінің оң нәтижесін берді. Осы жоба негізінде нормативтік-құқықтық актілердің кейбіреулеріне өзгерістер де енгізілді, кейбір қызметтердің кейбір олқылықтары түзетілді, енді міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесін республика бойынша тарататын кезеңге дайындалып отырмыз. Бұдан басқа, әрбір облыстағы әкімдердің орынбасарлары мен денсаулық сақтау басқармаларының басшыларын жинап, Қарағанды өңірінде өтіп жатқан пилоттық жобаны оларға үлгі ретінде көрсете білдік. Бүгінгі күні көп аймақтар одан өзіне қажеттісін алды. 2020 жылдың 1 қаңтарына дейін олар да осы жүйені енгізуге дайын болады деп ойлаймын. Бұл ретте, Үкімет тарапынан да, министрлік тарапынан да өңірлерге қойылған міндеттер бар. Ол міндеттер бойынша бүгінгі күні жұмыстар жүргізіліп жатыр.

— Жаңа жүйеден қандай нәтиже күтеміз?

— Бірінші ретте, әрине, медициналық қызметтердің қолжетімділігі мен сапасы артады. Осы негізгі екі көрсеткіш ‒ Қордың алдында тұрған негізгі көрсеткіштер. Сондықтан біз осы нәтижелерге қол жеткізуіміз керек деп есептеймін.

— Бұл жүйе енгізілгенге дейін азаматтар қандай дайындықта болуы керек? Қандай кеңес бересіз?

— Алдымен, әрбір азамат өзінің сақтандырылу статусын білуі қажет деп ойлаймын. Бүгінгі күні ондай мүмкіндіктер бар, оны біздің сайтқа (fms.kz) кіріп қарасаңыздар да болады. Телеграм жүйесі арқылы сақтандыру боты (SaqtandyryBot) қызмет көрсетеді. Әрбір азаматтың бүгінгі күннен бастап өзінің болашақта қай санатта болатынын, сақтандырылғанын немесе сақтандырылмағанын білуге мүмкіндігі бар. Егер азамат бұл жүйеде жоқ болса, оның себебін анықтап, бүгіннен бастап дайындалуы керек деп ойлаймын.

— Сұхбатыңызға рахмет!


Қазақстанның Премьер-Министрі мен Үкіметі жаңалықтарынан хабардар болыңыз — ресми Telegram-ботқа жазылыңыз


Жаңалықтар тізбегі
31 Наурыз 2020, 21:40
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың мәлімдемесі
30 Наурыз 2020, 16:55
Коронавируспен күресуге тартылған медицина қызметкерлеріне төленетін үстеме ақы көлемі бекітілді
30 Наурыз 2020, 15:20
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №54
30 Наурыз 2020, 08:30
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 28 наурыздағы №154 Қаулысы
30 Наурыз 2020, 08:30
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 27 наурыздағы №143 Қаулысы
30 Наурыз 2020, 08:30
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 27 наурыздағы №142 Қаулысы
30 Наурыз 2020, 08:30
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 27 наурыздағы №141 Қаулысы
28 Наурыз 2020, 12:15
Машина жасау саласындағы бір жұмыс орны іргелес салаларда 7-8 жұмыс орнын құруға жол ашады
28 Наурыз 2020, 11:56
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин мен ӨР Премьер-Министрі А. Арипов Қостанайда жаңа автомобиль модельдерінің бірлескен өндірісін ашты
27 Наурыз 2020, 13:01
Нұр-Сұлтан және Алматы қалаларында 30 наурыз бен 5 сәуір аралығында кәсіпорындар мен ұйымдардың жұмысы уақытша тоқтатылады
27 Наурыз 2020, 08:30
Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі клиенттерге төлемді кейінге шегеруді автоматты түрде қосымша құжаттарды талап етпей жүзеге асырады
26 Наурыз 2020, 18:42
ҚР Президенті жанындағы ТЖ режимін қамтамасыз ету жөніндегі мемлекеттік комиссия Нұр-Сұлтан, Алматы және Шымкент қалаларында шектеу шараларын күшейтті
25 Наурыз 2020, 16:56
Қасым-Жомарт Тоқаев Ұлттық биотехнология орталығына барды
24 Наурыз 2020, 22:41
ҚР Президенті ҚХР Төрағасы Си Цзиньпинмен және БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерришпен телефон арқылы сөйлесті
24 Наурыз 2020, 15:11
Үкіметте Мемлекет басшысының тапсырмасын іске асыру шаралары қаралды
24 Наурыз 2020, 14:34
«Birgemiz» Қоғамдық қорының Қамқоршылар кеңесінің құрамы жарияланды
23 Наурыз 2020, 13:36
Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың Төтенше жағдай жөніндегі мемлекеттік комиссияның отырысында сөйлеген сөзі
22 Наурыз 2020, 13:20
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №53
21 Наурыз 2020, 16:09
Қ. Тоқаев коронавируспен күрес жұмыстарын үйлестіру және мониторинг жасау жөніндегі Шұғыл әрекет ету орталығына барды
21 Наурыз 2020, 14:50
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин Ресей, Өзбекстан, Қырғызстан және Тәжікстанның үкімет басшыларымен телефон арқылы сөйлесті
21 Наурыз 2020, 12:34
Асқар Мамин қазақстандықтарды Наурыз мейрамымен құттықтады
21 Наурыз 2020, 09:06
ҚР Тұңғыш Президенті – Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан халқын Наурыз мерекесімен құттықтады
21 Наурыз 2020, 09:01
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев қазақстандықтарды Наурыз мейрамымен құттықтады
21 Наурыз 2020, 08:05
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 20 наурыздағы №127 Қаулысы
21 Наурыз 2020, 08:00
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 20 наурыздағы №126 Қаулысы
20 Наурыз 2020, 17:52
А. Мамин әкімдерге ірі кәсіпорындармен және ШОБ-пен бірлесіп жұмыс орындарының сақталуын қамтамасыз етуді тапсырды
20 Наурыз 2020, 12:00
Карантин енгізу қазақстандықтарды барлық қажетті өнімдермен қамтамасыз етуді шектемейді — Е. Тоғжанов
20 Наурыз 2020, 11:53
Нұр-Сұлтан және Алматы қалаларындағы мемлекеттік ұйымдардың қызметкерлерінің 70%-ы қашықтан жұмыс істеуге көшірілді
20 Наурыз 2020, 11:29
Қазақстанда азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге 32 млрд теңгеден астам қаржы бөлінеді
20 Наурыз 2020, 09:38
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин Нұр-Сұлтан қаласында карантин режимін қамтамасыз ету жұмыстарын тексерді 
20 Наурыз 2020, 07:55
Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың Қазақстан халқына үндеуі
19 Наурыз 2020, 20:56
ҚР аумағында COVID-19 таралуына жол бермеу шаралары туралы брифинг өтеді
19 Наурыз 2020, 19:34
Мемлекет басшысы Ұлттық банк төрағасы Ерболат Досаевтың есебін тыңдады
19 Наурыз 2020, 19:15
Қасым-Жомарт Тоқаев Нұр-Сұлтан қаласының кіреберісіне қойылған бақылау-өткізу бекетіне барды
19 Наурыз 2020, 12:48
Қазақстан Президенті Бас прокурор Ғизат Нұрдәулетовті қабылдады
18 Наурыз 2020, 21:17
Әлеуметтік маңызы бар өнімдерді импорттау үшін «жасыл дәліз» ашылды
18 Наурыз 2020, 18:59
Үкімет азық-түлік бағасының тұрақтылығын және үздіксіз жеткізілуін қамтамасыз етеді
18 Наурыз 2020, 13:17
Нұрсұлтан Назарбаев коронавируспен күреске 200 миллион теңге бөлуді тапсырды
18 Наурыз 2020, 13:15
Мемлекет басшысы Нұр-Сұлтан және Алматы қалаларының әкімдерімен бейнебайланыс арқылы кеңес өткізді
18 Наурыз 2020, 11:22
Мемлекет басшысы Премьер-Министр, Төтенше жағдай режимін қамтамасыз ету жөніндегі мемлекеттік комиссия төрағасы Асқар Маминді қабылдады
17 Наурыз 2020, 20:36
Нұр-Сұлтан және Алматы қалаларына кіруді және шығуды шектеу туралы
17 Наурыз 2020, 18:50
2020 жылы «Бәйтерек» холдингі 19 мыңнан аса ШОБ жобасына қолдау көрсетеді
17 Наурыз 2020, 16:10
ҚР Президенті жанындағы ТЖ режимін қамтамасыз ету жөніндегі мемлекеттік комиссия биылғы 19 наурыздан бастап Нұр-Сұлтан және Алматы қалаларында карантин режимін енгізді
17 Наурыз 2020, 15:46
Мемлекет басшысы Ұлттық қоғамдық сенім кеңесінің мүшесі, саясаттанушы Расул Жұмалыны қабылдады
17 Наурыз 2020, 14:13
Р. Дәленов уақытша жабылған нысандарды қолдау шаралары туралы айтып берді
17 Наурыз 2020, 13:50
Баға өткен аптаның басындағы деңгейде болуы тиіс — Б. Сұлтанов сөзін қазақстандық кәсіпкерлерге бағыттады
17 Наурыз 2020, 13:41
ҚР-да жеке тұлғалардың тұтынушылық қарыздары бойынша 90 күннен астам мерзімі өткен кезде сыйақы есептеуге тыйым салу енгізіледі — М. Әбілқасымова 
17 Наурыз 2020, 13:13
Әлихан Смайылов ТЖ кезеңінде бюджетті қалыптастырудың ерекше тәртібі туралы айтып берді
17 Наурыз 2020, 12:52
Қазақстанда 200 мың жұмыс орны ашылады — Б. Нұрымбетов азаматтарды жұмыспен қамту шаралары туралы
17 Наурыз 2020, 11:36
Қазақстанда ішкі нарықты отандық азық-түлік өнімдерімен толықтыру үшін қажетті жағдайлар жасалған — ҚР АШМ 
Депутаттық сауал
© 2019 - 2020 Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің Баспасөз Қызметі