Emblem
Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің
ресми ақпараттық ресурсы
Menu
Emblem
Close button

Сауданы дамытудың 2021-2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасын іске асыру: ҚР СИМ көлеңкелі сауда үлесін 31%-ға дейін төмендетуді жоспарлап отыр

Дүйсенбі, 02 Наурыз 2020, 12:26:00

ҚР Премьер-Министрі Асқар Маминнің төрағалығымен өткен Үкіметтің кезекті отырысында Сауданы дамытудың 2021-2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы тұжырымдамасының жобасы қаралды.

ҚР сауда және интеграция министрі Б. Сұлтановтың мәлімдеуінше, 2019 жылдың қорытындысы бойынша саудадан түсетін экономикалық әсер ЖІӨ құрылымында 17%-дық, ал нақты өсімде 7,6%-дық үлесті құрады. Бұл экономикалық қызметтердің барлық түрлерінің арасында көлемі жағынан екініші көрсеткіш, құрылыс саласымен қатар өнеркәсіп және ауыл шаруашылығының дамуынан алда. Саланың әлеуметтік әсері орташа жалақысы 187 мың теңгеден асатын 1,5 млн жуық адамды жұмыс орындарымен қамтамасыз етуде. 

Б. Сұлтановтың айтуынша, ішкі саудада бүгінгі күні үш түйінді проблема бар. Бұл саланың тиімді дамуына кедергі келтіретін 3 тапшылық: 

  1. заманауи сауда форматтарының аздығы; 
  2. сауда алаңдарының жетіспеушілігі; 
  3. тиімді қойма орындарының шектеулігі.

«Бұл проблемалар делдалдардың ұзын әрі айқын емес желісін қалыптастыруға алып келеді, ол тауарды өндірушіден тұтынушыға дейін оңтайлы тізбек бойынша жеткізуге мүмкіндік бермейді. Соның нәтижесінде, бүгін біз азық-түлік тауарларына бағаның негізсіз өсуін және халықтың оларды сатып алуға айтарлықтай шығындарын байқаймыз. Сондай-ақ ішкі нарықта шетелдік тауарлардың болуы артты. Бұл негізінен сапасы төмен тауарлар, бұл біздің азаматтарымыздың өмір сүру сапасына әсер етеді», — деді Б. Сұлтанов.

Сонымен қатар, ішкі нарықта шетелдік бөлшек желілердің экспансиясы байқалады. Шетелдік бөлшек сауда желілері сөрелерінде үлкен үлесті оларда шығарылған өнімдер құрайды. Дискаунтерлер форматының болмауы, сондай-ақ өңірлік ритейлдің әлсіз дамуы да бұл бос орындарды шетелдіктердің толтыруына ықпал етеді.

Сонымен қатар, бүгінде әлемдік сауда үшін басты тәуекелдердің бірі — саудалық протекционизмді күшейту, бұл Дүниежүзілік банк сарапшыларының бағалауы бойынша жаһандық тауар айналымының 9%-ға қысқаруына алып келуі мүмкін.

«Жалпы алғанда, біз жүргізген талдау өндіруден өткізуге дейінгі тізбекте туындайтын бірқатар проблемаларды шешу тұтастай сауда жүйесінің қалыптасуына алып келетінін көрсетеді. Қазірдің өзінде индустриялық-инновациялық даму мен агроөнеркәсіптік кешенді дамытудың мемлекеттік бағдарламалары, Бизнестің жол картасы 2025, қарапайым заттардың экономикасы жұмыс істейді. Олар өндірістің қарқынды дамуын қамтамасыз етуге бағытталған», — деп түсіндірді сауда министрі.

Министрлік 2025 жылы макроиндикаторларға қол жеткізуді мақсат етіп отыр. Олардың ең маңыздыларын атап өтсек, саланың жалпы қосылған құндағы көлеңкелі қызметтері үлесінің 31%-ға дейін төмендеуі, ұлттық стандарттарды қолдану деңгейін 75%-ға дейін жеткізу және тауарлар мен қызметтердің шикізаттық емес экспортын $41 млрд дейін ұлғайту.

Сауданы дамытудың 2021-2025 жылдарға арналған ұзақ мерзімді стратегиясын анықтау барысында 7 негізгі міндет белгіленді.

Біріншіден, өнімнің сапасы мен қауіпсіздігін арттыру. ISO (стандарттау жөніндегі халықаралық ұйым) халықаралық стандарттарына сәйкестігі үшін өндірістерді сертификаттау үшін отандық тауар өндірушілерді ынталандыру шаралары әзірленетін болады.

Екіншіден, сауда саласында сапалы адами капиталды қалыптастыру. 

Біліктілігі жоғары кәсіпкерлерді даярлау мақсатында сауда саласындағы кәсіптердің беделін арттыруға бағытталған кадрлар даярлау жүйесі қайта қаралатын болады.

Үшінші міндет — жосықсыз кәсіпкерлерді көлеңкеден шығаруға мүмкіндік беретін оңтайландырылған цифрлық сауда процесін қамтамасыз ету. 

Стационарлық сауда және қызмет көрсету объектілерінде бизнесті цифрландыру мәселелері пысықталатын болады.

Төртіншіден, көп форматты сауда-бөлу инфрақұрылымын құру. 

Бұл үшін өндірушілерге өз өнімдерін ішкі және сыртқы нарықтарға сақтауды, қаптауды және жеткізуді ұйымдастыруға мүмкіндік беретін көтерме-тарату және агро-логистикалық орталықтар желісі құрылатын болады.

Бесінші міндет — қолайлы тұтыну ортасын қалыптастыру. 

Көлеңкелі бизнес деңгейін төмендету және тауарларға бағаны тұрақтандыру үшін әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларын өндіруді ынталандыру және өткізу жөнінде шаралар қабылданатын болады.

Алтыншы міндет — шикізаттық емес тауарлар мен қызметтердің импортын және экспортын сапалы диверсификациялау. Ол экспорттың жалпы көлемінде қайта өңделген өнеркәсіптік және ауыл шаруашылық өнімдерінің үлесін арттыруға, сондай-ақ белсенді экспорттаушылардың санын бір мыңға дейін ұлғайтуға мүмкіндік береді.

Жетінші міндет — ішкі және сыртқы нарықтарда отандық тауарлар өндірушілеріне қолайлы жағдай жасау.

Б. Сұлтанов атап өткендей, Ұлттық сыртқы сауда саясаты экономикалық дипломатия құралдарын пайдалану, көпжақты экономикалық интеграциялық бірлестіктердің алаңдарында бизнестің ұлттық мүдделері мен қызығушылықтарын ілгерілету мен қорғау арқылы әлемдік экономикаға интеграциялануға бағдарланатын болады.

Қазіргі уақытта Тұжырымдамада көзделген шараларды қажетті қаржыландыруды бағалау жөніндегі жұмыс жүргізілуде. 

Дүниежүзілік банктің өкілі Ш. Рахарджа ҚР-да сауданы дамыту мәселесінің өзектілігі мен тәсілдері туралы баяндама жасады. Оның айтуынша, сауда — табысты елдердің дамуының бір бөлігі, әсіресе үлкен аумағы бар, бірақ салыстырмалы түрде шағын ішкі нарығы бар Қазақстан үшін аса маңызды.

«Сауда бизнеске үлкен нарыққа, жоғары сапалы тұтынуға және өнімділікті арттыруға мүмкіндік береді, бұл табыстың өсуін сақтау үшін қажет», — деді Ш. Рахарджа.

Премьер-Министрдің Бірінші орынбасары – қаржы министрі Ә. Смайылов аталған мемлекеттік бағдарламаны іске асыру нарықты сапалы өніммен молықтыруды және экспорттық тауарлар мен қызметтердің бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ететін заманауи сауда жүйесін құруға және дамытуға мүмкіндік беретінін атап өтті.

«Бүгінгі таңда бизнес-қауымдастықпен көлемді жұмыс атқарылды. Мемлекеттік бағдарламаны әзірлеу кезінде барлық қажетті мәселелерді ескеріп, басқа мемлекеттік бағдарламаларға сәйкестендіру керек», — деді Ә. Смайылов.


Қазақстанның Премьер-Министрі мен Үкіметі жаңалықтарынан хабардар болыңыз — ресми Telegram-ботқа жазылыңыз


Жаңалықтар тізбегі
10 Тамыз 2020, 11:20
11 тамыз күні Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді
09 Тамыз 2020, 08:59
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №72
08 Тамыз 2020, 16:23
А. Маминнің Ақкөл қаласына жұмыс сапары: «ақылды қалалар» мен ҚР ғарыштық байланыс жүйесін дамыту
07 Тамыз 2020, 18:38
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қорғаныс министрі Нұрлан Ермекбаевты қабылдады
07 Тамыз 2020, 18:12
Қазақстан Президенті «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры» АҚ басқарма төрағасы Ахметжан Есімовті қабылдады
07 Тамыз 2020, 17:56
Үкіметте кәсіпкерлікті дамыту мәселелері қаралды
07 Тамыз 2020, 11:19
Қазақстандық тауарлар мен қызметтердің сапасы мен бəсекеге қабілеттігін арттыру — Ұлттық сертификаттау жүйесі қалай дамуда
07 Тамыз 2020, 09:22
Ералы Тоғжанов Биологиялық қауіпсіздік жөніндегі кеңес отырысын өткізді
06 Тамыз 2020, 10:46
Қазақстанда 2020 жылдың жарты жылында автомобиль көлігімен шамамен 1,4 млрд тонна жүк тасымалданды
05 Тамыз 2020, 20:13
ВАК-та «Еңбек» және «Жұмыспен қамтудың жол картасы» бағдарламаларын іске асырудың алдын ала қорытындылары қаралды
05 Тамыз 2020, 17:31
Мемлекет басшысы білім және ғылым министрі Асхат Аймағамбетовті қабылдады
05 Тамыз 2020, 17:24
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 5 тамыздағы №498 Қаулысы
05 Тамыз 2020, 16:54
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 4 тамыздағы №495 Қаулысы
05 Тамыз 2020, 13:01
ҚР Премьер-Министрі А. Маминге «СҚ-Фармация» COVID-19-бен күресуде дәрі-дәрмектермен қамту шаралары туралы баяндады 
04 Тамыз 2020, 19:52
Ведомствоаралық комиссия Қазақстанның COVID-19-дан егілуге үміткер вакциналар кешеніне қол жеткізу мәселесін қарастырды
04 Тамыз 2020, 11:32
ҚР Үкіметінің отырысы, 04.08.2020
04 Тамыз 2020, 11:22
Оқу жылының басынан бастап 2,6 млн оқушы қашықтан оқыту форматында білім алады — ҚР БҒМ 
04 Тамыз 2020, 10:11
Үкімет жаңа оқу жылының қарсаңында аса мұқтаж отбасылардан шыққан 500 мың оқушыны компьютермен қамтамасыз етеді
04 Тамыз 2020, 10:03
Қазақстанда COVID-19-бен күресуде оң динамика байқалуда
04 Тамыз 2020, 10:02
Қазақстанда COVID-19-бен сырқаттанудың тәуліктің өсімі орта есеппен бір жарым есеге жуық төмендеді
04 Тамыз 2020, 09:56
Қазақстанда 4 422 мектеп 8 Мбит-тан жоғары жылдамдықты интернетпен қамтамасыз етілген
03 Тамыз 2020, 18:03
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Республикалық бюджеттің атқарылуын бақылау жөніндегі есеп комитетінің төрайымы Наталья Годунованы қабылдады
03 Тамыз 2020, 14:20
1 шілдеде Қазақстанда Тұрғын үй құрылыс жинақ банкінің «Жас отбасы» жаңа бағдарламасы іске қосылды
03 Тамыз 2020, 14:10
2021 жылы ТҚЖБ ипотеканы онлайн-режимде беруді жоспарлап отыр
03 Тамыз 2020, 12:52
4 тамыз күні Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді
03 Тамыз 2020, 10:47
Шахмардан Байманов ҚР АҚДМ Жастар және отбасы істері комитетінің төрағасы болып тағайындалды
03 Тамыз 2020, 09:32
Әнуар Жұмаділдаев ҚР Қаржы министрлігінің Қазынашылық комитетінің төрағасы болып тағайындалды
02 Тамыз 2020, 20:14
ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин Жақсылық Үшкемпіровтің жақындарына көңіл айтты
02 Тамыз 2020, 17:23
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №71
31 Шілде 2020, 08:29
ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин қазақстандықтарды Құрбан айт мерекесімен құттықтады
31 Шілде 2020, 08:11
Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың Құрбан айт мерекесімен құттықтауы
30 Шілде 2020, 18:30
Ербол Оспанов ҚР еңбек және халықты әлеуметтік қорғау вице-министрі болып тағайындалды
30 Шілде 2020, 16:04
Аллен Шәйжүнісов «QazExpoCongress» ҰК» АҚ басқарма төрағасы болып тағайындалды
30 Шілде 2020, 13:09
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин бизнесті қолдау бойынша қосымша шаралар қабылдауды тапсырды
30 Шілде 2020, 10:33
Егіннің түсімділігін арттыру, фитосанитарлық қауіпсіздік және ғылыми кадрлар даярлау - Қазақстанда аграрлық ғылым қалай дамуда
30 Шілде 2020, 08:58
Р. Склярдың Татарстанға жұмыс сапары: бірлескен өндірістер құру және инвестициялық жобаларды іске асыру
29 Шілде 2020, 20:56
Ведомствоаралық комиссия Мемлекет басшысының тапсырмаларын ерекше бақылауға алды
29 Шілде 2020, 16:57
ШОБ-ты несиелендіруді арттыру, жұмыспен қамту және әлеуметтік төлемдер төлеу — Р. Дәленов экономиканы қолдау шаралары туралы 
29 Шілде 2020, 12:11
Қасым-Жомарт Тоқаев эпидемиологиялық ахуалды тұрақтандыру жөнінде кеңес өткізді
28 Шілде 2020, 19:03
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин Қызылорда облысының даму мәселелері жөнінде кеңес өткізді 
28 Шілде 2020, 17:32
Тиімді шарттармен ипотека беру және қолжетімді баспана салу — Қазақстанда тұрғын үй құрылысы қалай дамуда
28 Шілде 2020, 14:49
ҚР Үкіметінің отырысы, 28.07.2020
28 Шілде 2020, 11:17
Пандемия кезінде интернет пен электрондық мемлекеттік қызметтер бірінші сатыдағы қажеттілікке айналды — Б. Мусин
28 Шілде 2020, 10:20
2020 жылдың І жартыжылдығында электронды сауда нарығының көлемі 435 млрд теңгені құрады
28 Шілде 2020, 10:13
Биыл бірінші жартыжылдықта Қазақстанда электронды сауда көлемі бір жарым есе өсті
28 Шілде 2020, 10:06
Қазақстанда эпидемиологиялық жағдай тұрақталуда
28 Шілде 2020, 10:00
Қазақстанда карантин енгізілгеннен бастап КВИ жағдайларының 29%-ға төмендегені тіркелді
27 Шілде 2020, 13:01
28 шілде күні Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді
27 Шілде 2020, 12:12
Алматыда медициналық көмек көрсету тәсілдерін өзгерту төсек-орын қорының жүктемесін азайтты — К. Надыров
27 Шілде 2020, 12:05
Алматыда реаниматологтардың көшпелі мобильді топтарының іске қосылуына байланысты COVID-19-дан өлім-жітім саны азайды
Депутаттық сауал
© 2019 - 2020 Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің Баспасөз Қызметі.
SoftDeCo компаниясының жобасы.